Ameritrash.nl > Reviews Ameritrash > Ghostbusters: The Board Game
Ghostbusters: The Board Game
Egon Spengler, Ray Stanz, Peter Venkman en Winston Zeddmore. Gaat er al een belletje rinkelen?
Zo niet, dit zijn de mensen die je moet bellen als je last hebt van spoken, vreemde verschijnselen of wellicht een overschot aan slijm op de vloer. Dit zijn de Ghostbusters!!
Ghostbusters: The Board Game
Matt Hyra / Adam Sblendorio /Mataio Wilson
2015
1-4 spelers
Cryptozoic
30 -120 minuten
Miniaturen, dobbelstenen, variable player powers, kickstarter
Engelstalig
Enige taalafhankelijkheid
Inleiding
In tegenstelling tot mijn mede-reviewer Ruud ben ik zeer gevoelig voor thema’s die bij mij een nostalgische snaar raken. Toen Ghostbusters: The Board Game vorig jaar werd aangekondigd op kickstarter was ik dan ook direct geïnteresseerd. Een bordspel gebaseerd op één van mijn favoriete tekenfilm- en filmseries, gaaf toch? Mijn interesse nam iets af toen ik het prijskaartje zag dat aan het spel ging hangen, maar uiteindelijk nam ik toch het besluit om in deze kickstarter te stappen.
Inmiddels heb ik het spel een aantal keer gespeeld en is de vraag: wat vind ik van Ghostbusters: The Board Game?
Doel
Ghostbusters is een campaign/scenario-based spel. Het precieze doel van het spel is dan ook afhankelijk van het scenario dat je speelt. Globaal valt er echter wel iets over te zeggen.
Ghostbusters is een spel dat zich afspeelt op een plattegrond (deel van New York). Op deze plattegrond bevinden zich (naast de Ghostbusters, spoken en gesloten portals) open portals. Deze portals zul je moeten sluiten. Hoe je dat doet is afhankelijk van het scenario dat je speelt. Dit kan bijvoorbeeld door twee keer succesvol te blasten met je proton streams, door een bepaald soort geest in de portal te gooien of op een andere manier. In sommige scenario’s zul je naast het sluiten van de portals vervolgens ook nog een ‘eindbaas’ moeten verslaan.
Voorbereiding
Op de scenariokaart staat aangegeven op welke manier je een scenario moet voorbereiden. De plattegrond, die bestaat uit 9 tegels, zul je op de juiste manier moeten neerleggen. En op de aangegeven plekken moet je gesloten en open portals en spoken neerzetten. Welke spoken is deels afhankelijk van je eigen keuze. Spoken heb je in verschillende levels en van sommige levels heb je meerdere soorten spoken. Op een scenariokaart staat over het algemeen alleen aangegeven hoeveel level 1 en/of level 2 spoken er geplaatst moeten worden. Aan jou de keuze tegen welke spoken je het deze keer op wilt nemen. Voor elke spookleg je de overzichtkaart klaar. Op deze kaart staat aangegeven wat de abilities van deze spoken zijn en hoe je hem kunt verslaan.
Naast de plattegrond komt een tegel te liggen die staat voor de spirit world. Ook op deze tegel worden de aangegeven spoken geplaatst. Naast deze tegel komen de Ecto-1 tegel en de PKE-meter tegel te liggen. De Ecto-1 tegel staat voor de binnenkant van de auto van de Ghostbusters en hier komen de miniaturen op te staan als ze in de auto zitten. De PKE-meter wordt gebruikt om ‘willekeurige richtingen’ te bepalen. Als iets naar een willekeurige richting rent of in een willekeurige richting het spel binnenkomt, wordt aan de hand van de PKE-meter en een worp van de dobbelsteen bepaald welke richting dit is.
Iedere speler kiest vervolgens welke Ghostbuster hij wil spelen. Hij krijgt van deze Ghostbusters een minitiatuur en een spelerskaart, waarop zijn vaardigheden en zijn XP-level staan aangegeven. Alle Ghostbusters beginnen in Ecto-1 en Ecto-1 (de miniatuurauto) begint op de plek die staat aangegeven op de scenariokaart.
Als er een startspeler is bepaald, kan het spel beginnen.
Ronde-overzicht
De basisregels van Ghostbusters zijn relatief eenvoudig. De diepgang zit hem uiteindelijk in de wijze waarop de spoken werken en de wijze waarop een scenario uniek wordt gemaakt.
Iedere Ghostbusters heeft in het begin van het spel twee acties per beurt (vanaf level 3 hebben zij 3 acties per beurt). Daarnaast kunnen zij nog één manoeuvre per beurt uitvoeren. Als alle Ghostbusters aan de beurt zijn geweest, wordt de Event-dobbelsteen gegooid om te kijken wat het spel voor de Ghostbusters in petto heeft.
Er staan verschillende acties ter beschikking van de Ghostbusters. Om te beginnen kunnen zij zich over de plattegrond bewegen. Dit kan lopend (3 velden per actie) of met rijdend met Ecto-1 (6 velden per actie). Ongeacht hoe je het doet, zul je rekening moeten houden met je omgeving. Er bevinden zich diverse obstakels op de plattegrond die extra worden benadrukt met verschillende kleuren lijnen. Over de rode en oranje lijnen kun je niet heen bewegen. Uiteraard zul je ook rekening moeten houden met de spoken, want ook door hen kun je niet heen bewegen. Spoken kunnen overigens wel door jou heen bewegen. Krijg je er al koude rillingen van? Heel goed, je krijgt namelijk ook een slijm token elke keer dat een spook door jou heen beweegt.
Uiteraard kun je ook de spoken ‘busten’, oftewel schieten met je proton streams om de spoken te pakken met je protonpack. Op de overzichtskaart van een spook staat aangegeven wat voor resultaat je moet gooien met de dobbelsteen om een spook te raken. Raak je het spook, dan mag je een proton stream marker in jouw kleur bij het spook leggen. Op de overzichtskaart staat eveneens aangegeven hoeveel markers er op het spook moeten liggen voordat het spook gevangen kan worden.
Voordat je uberhaupt aan schieten toekomt, zul je eerst vast moeten stellen of je line of sight hebt. Hiervoor is vereist dat je binnen 3 velden afstand staat en dat er geen obstakels tussen staan die line of sight verhinderen (zoals bijvoorbeeld een rode of gele lijn). Line of sight in orde? Dan gooi je een d6 en raak je als het resultaat hoog genoeg is. De spoken komen echter, met uitzondering van de level 1 spoken, niet zonder slag of stoot mee. Op de overzichtskaart staat namelijk ook aangegeven wat een spook doet als hij wordt geraakt of wat hij doet als hij wordt gemist. Over het algeheel kunnen we stellen dat hoe hoger het level spook, des te vervelender de gevolgen worden en dat er veel slijm bij komt kijken! Naast slijmen bewegen ze echter nogal veel als er op ze wordt geschoten. Van belang? Jazeker, want als een spook zich buiten jouw line of sight beweegt dan breekt hij uit jouw proton stream en gaat de marker die bij het spook lag verloren.
Heb je een spook eenmaal gevangen (dit gaat automatisch als je voldoende markers hebt geplaatst) dan leg je de spook op jouw overzichtskaart en krijgt iedere speler die een marker bij het spook had liggen 1 XP voor het vangen van het spook.
Een derde actiemogelijkheid is om de spoken in te leveren bij Ecto-1 (die bevat een Dimensionometer) waardoor je ze terug stuurt naar de spirit dimension. Dit is weer van belang omdat je het spel verliest op het moment dat er een spook uit de spirit world op de plattegrond geplaatst moet worden en er geen spoken meer zijn in de spirit world.
Portals kun je uiteraard ook aanvallen tijdens je beurt. Dit doe je op dezelfde manier als met spoken. Je hebt dus line of sight nodig en moet een bepaald resultaat dobbelen. Raken of missen heeft ook hier weer de nodige (vervelende) gevolgen die staan aangegeven op de scenariokaart. Ook bij een portal geldt dat als deze gesloten wordt, dat iedere speler die er een marker heeft liggen 1 xp krijgt.
De laatste actiemogelijk is om slijm te verwijderen van een andere Ghostbusters die naast jou staat. Slijm (oftewel ectoplasma, iets waar menig Ghostbusters mee te maken krijgt) verminderd jouw bewegingsmogelijkheden. Voor elke slijmtoken die je krijgt heb je dan ook één actiemogelijkheid minder. Per actie mag je echter van een aangrenzende ghostbusters één slijmtoken verwijderen. Uiteraard kun je ook jezelf schoonmaken, maar dat is wat minder efficiënt. Hiervoor moet je namelijk je hele beurt opofferen om één slijmtoken te verwijderen (met uitzondering van manoeuvres of character abilities, die mogen wel uitgevoerd worden).
Zoals gezegd mag je ook nog één manoeuvre uitvoeren in je beurt. Je kunt hierbij kiezen uit het uit- en instappen van Ecto-1 of gevangen spoken aan een aangrenzende ghostbuster uitleveren. Dit laatste kan van belang zijn als je sneller spoken wilt deponeren in Ecto-1 en zelf niet zoveel acties meer hebt of als je jouw medespeler wilt helpen (sommige characters krijgen extra xp voor het deponeren van spoken).
Als alle spelers 2 (of later 3) acties en/of hun manoeuvres hebben uitgevoerd eindigt de ronde en gooit de startspeler de Event-dobbelsteen. Deze dobbelsteen bevat een afbeelding voor elk van de vijf (open of gesloten) portals en een zesde ‘chaos-symbool’. Als één van de portalsymbolen wordt gegooid, wordt eerst gekeken of het een open of gesloten portal betreft. Afhankelijk hiervan staat op de scenariokaart aangegeven wat de gevolgen zijn. Over het algemeen gaat het hier om spoken die gespawned worden of slijm die uit een portal vandaan komt. Als er echter sprake is van een chaos-symbool dan ontstaat er paniek onder de spoken! Elk spook dat zich binnen line of sight bevindt van één van de Ghostbusters voert zijn ‘when missed’-gevolg uit. Waardoor ze (veelal) of beginnen te bewegen, slijm beginnen te spuwen of Ghostbusters beginnen weg te duwen.
Zodra de Event-dobbelsteen is gegooid, is de ronde over en begint de volgende startspeler met een nieuwe ronde.
Een groot gedeelte van het spel draait dus om het opbouwen van je characters. Ze kunnen helaas geen equipment of iets dergelijks, maar veelal wel nieuwe vaardigheden. Ieder personage begint met een level 1 vaardigheid die hem extra xp oplevert als hij bepaalde taken doet. Met die xp kan hij uiteindelijk doorgroeien richting een level 5 ghostbuster. Naast een extra actie (bij level 3) zal dit het voor hem makkelijk maken om spoken te vangen en deponeren in Ecto-1 en zal hij uiteindelijk zelfs de ultieme teamspeler worden als hij vaardigheden verkrijgt die ook op andere Ghostbusters van het team van toepassing zijn.
Naast het xp zul je het aantal spoken goed in de gaten moeten houden. Dit aangezien je altijd spoken in de spirit world ‘op voorraad’ moet houden. En spoken raak je niet alleen kwijt door ze te vangen en niet in te leveren. Ze kunnen namelijk ook van de plattegrond af vluchten of verdwijnen als gevolg van hun vaardigheid (de Galloping Ghouls bijvoorbeeld. Twee van deze op hetzelfde veld worden één level 2 spook, waardoor je weer een spook minder hebt).
Conclusie
De verwachtingen van het spel waren bij mij best hoog en het is dan ook de vraag of het spel dit heeft kunnen waarmaken.
De kwaliteit van het materiaal van Ghostbusters is degelijk. De tegels hadden wat dikker en mooier afgewerkt kunnen worden en het artwork op de tegels is nogal eenvoudig. Desalniettemin voldoet het wel. Het artwork in de spelregels en op de verschillende overzichtskaarten die je krijgt is echter wel uitstekend. Ze hebben daarbij aangesloten van het artwork van de Ghostbusters-comic en dat bevalt mij erg goed. Qua miniaturen is het duidelijk nog geen Cool Mini or Not kwaliteit. De miniaturen zijn niet zomaar stuk, maar je zult er wel voorzichtig mee moeten zijn. Het doorschijnende blauw van de verschillende spoken zorgt er daarnaast voor dat veel details wegvallen en niet zichtbaar zijn.
De spelregels van het spel zelf zijn relatief eenvoudig en duidelijk. Een enkele vraag die je kunt hebben, wordt over het algemeen vlot beantwoord op boardgamegeek (waar ook de designers van het spel actief zijn). Deze eenvoud in spelregels komt mede door het karakter van het spel. Het spel zelf is namelijk niet erg diepgaand. De meeste scenario’s blijven op hetzelfde neerkomen: het sluiten van portals en met bepaalde combinaties van spoken is dit vrij eenvoudig te doen omdat er verder geen reden is om actief achter de spoken zelf aan te gaan. Bij het introductiescenario zul je vrij snel gewoon langs de spoken lopen om direct de portals te sluiten en het scenario te winnen.
In de campaign-modus, waarbij je een aantal scenario’s achter elkaar speelt om vervolgens een eindbaas te verslaan, vind je de reden om spoken te verslaan met name in het vergaren van XP. Als je uiteindelijk ook de grotere spoken te grazen wilt nemen (met als eindbaas van de eerste campaign Slimer zelf) dan moeten je Ghostbusters toch een bepaald niveau moeten hebben vergaard door de campaigns heen omdat je anders niet kunt winnen. De opbouw van de campaigns zit wat mij betreft ook goed in elkaar. Je begint met een relatief eenvoudig scenario, gevolgd door een vergelijkbaar scenario dat iets ingewikkelder gemaakt is. Na een derde scenario waarbij veelal wat extra wijzigingen zit, komt er vervolgens een vierde scenario waarbij je ook nog een eindbaas moet verslaan. Erg leuk om te doen en je characters op te bouwen. Heb je daar allemaal geen zin in, dan staat ook aangegeven (in de spelregels) op hoeveel XP je mag beginnen bij scenario 2, 3 en zo verder. Voor de die-hards is er overigens na het vierde scenario nog een vijfde scenario dat nog moeilijker is gemaakt.
Ondanks dat het spel wat diepgang mist, zit er mijns inziens voldoende in het spel om mij er ervan te overtuigen het spel met enige regelmaat op tafel te leggen. Dat begint met de variatie in spoken. Juist daarmee kun je perfect variëren om het spel wat uitdagender te maken. Vooral de spoken die standaard bewegen na de beurt van iedere Ghostbusters of na elke ronde maken het spel een stuk uitdagender omdat je ineens niet meer afwachtend ergens op het bord kunt gaan staan wachten tot je volgende beurt. Je zult daadwerkelijk moeten gaan kijken hoe je de spoken ontloopt, vangt en ervoor zorgt dat de spirit world niet leeg raakt.
Daarnaast heb ik gemerkt dat het spel ongekend populair is bij de mijn zoontje van 5 jaar. Komt grotendeels door het feit dat er ‘coole spookjes’ bij zitten die je moet vangen, maar daarnaast komt het omdat hij echt het gevoel heeft dat hij met dit miniaturenspel daadwerkelijk mee kan spelen. Af en toe gestuurd door zijn vader of een andere mede-speler kan hij daadwerkelijk beslissen wat hij wil doen, kan hij de mini’s verplaatsen en kan hij dobbelen. Doordat de rest alleen zijn speciale vaardigheden in de gaten hoeft te houden is dat ook nog eenvoudig te doen. Zodra je ook enigszins weet welke spoken welke vaardigheden hebben en hoe ze bewegen speelt het spel lekker vlot door. Voor mij is Ghostbusters dan ook een perfect gateway-spel geworden om te spelen met mijn zoon (en in de toekomst met mijn dochter). Mice & Mystics zou hier bijvoorbeeld ook voor gebruikt kunnen worden, maar doordat dat spel duidelijk meer diepgang kent dat Ghostbusters wordt dat te onoverzichtelijk zolang de kinderen hier nog niet zelf (Engelstalig) kunnen lezen.
Uiteraard had ik het ook leuk gevonden als er iets meer diepgang in het spel had gezeten, bijvoorbeeld door het gebruik van equipment-kaarten of nog meer variatie in de scenarios en spoken maar uiteindelijk zit er voor mij voldoende in het spel om het nog veel op tafel te krijgen. En daar gaat het uiteindelijk om, toch? Dus als jullie het niet erg vinden dan stap ik weer even in Ecto-1, pak ik mijn proton-pack en ga ik achter Slimer aan!!